Diyafram Endometriozisi

Diyafram Endometriozisi Nedir?

Endometriozis, rahmin iç zarını oluşturan endometrium dokusunun rahim dışında yerleşmesiyle ortaya çıkan kronik bir hastalıktır. Çoğunlukla pelvis bölgesini tutsa da, bazı hastalarda diyafram gibi pelvik bölge dışındaki organlarda da görülebilir. Diyaframda yerleşen endometriozis odaklarına diyafram endometriozisi adı verilir.

Diyafram endometriozisi, endometriozisin nadir görülen ancak tanısı zor formlarından biridir ve çoğu zaman derin infiltratif endometriozis ile birlikte bulunur.

Diyafram Endometriozisi Neden Oluşur?

Diyafram endometriozisinin kesin oluş mekanizması tam olarak bilinmemektedir. En sık kabul gören teori, adet kanının karın içine doğru geri akışı (retrograd menstruasyon) sonrası endometrial hücrelerin karın boşluğunda yukarı doğru ilerleyerek diyaframa yerleşmesidir.

Bu durum özellikle:

• Uzun süredir endometriozisi olanlarda
• Derin endometriozisi bulunan hastalarda
• Daha önce pelvik cerrahi geçirmiş kadınlarda
  daha sık görülmektedir.

Diyafram Endometriozisi Belirtileri Nelerdir?

Diyafram endometriozisi olan hastalarda şikâyetler her zaman tipik olmayabilir. Bazı hastalar yıllarca tanı almadan takip edilebilir.

En sık görülen belirtiler şunlardır:

• Adet dönemlerinde artan sağ omuz ağrısı
• Adetle ilişkili göğüs ağrısı
• Nefes alırken artan ağrı
• Sağ kaburga altında batıcı ağrı
• Boyun ve sırt bölgesine vuran ağrılar

Bu şikâyetlerin adet dönemleriyle ilişkili olması, diyafram endometriozisi açısından önemli bir ipucudur.

Diyafram Endometriozisi Nasıl Teşhis Edilir?

Diyafram endometriozisinin tanısı zordur ve çoğu zaman gecikir.

Tanıda kullanılan yöntemler:

• Ayrıntılı hasta öyküsü (özellikle adetle ilişkili omuz ve göğüs ağrısı)
• Manyetik rezonans (MR) görüntüleme
• Deneyimli hekim tarafından yapılan ultrasonografi

Kesin tanı çoğu zaman cerrahi sırasında konur.

Diyafram Endometriozisi Tedavisi Nasıl Yapılır?

Tedavi, hastanın şikâyetlerine, hastalığın yaygınlığına ve çocuk istemine göre planlanır.

Medikal (İlaç) Tedavi

Hafif şikâyetleri olan hastalarda hormonal tedavilerle hastalık baskılanabilir. Ancak bu tedaviler hastalığı tamamen ortadan kaldırmaz, yalnızca kullanıldıkları sürece etkilidir.

Cerrahi Tedavi

Şiddetli ağrısı olan veya medikal tedaviye yanıt vermeyen hastalarda cerrahi tedavi gündeme gelir. Diyafram endometriozisi cerrahisi, ileri düzey deneyim gerektirir ve çoğu zaman multidisipliner yaklaşım (göğüs cerrahisi ile birlikte) gerekebilir.

Diyafram Endometriozisi Tehlikeli midir?

Diyafram endometriozisi nadir olmakla birlikte, tanı geciktiğinde yaşam kalitesini ciddi şekilde bozabilir. Nadiren akciğerle ilişkili komplikasyonlara yol açabilir. Bu nedenle şüphelenilen hastaların bu alanda deneyimli merkezlerde değerlendirilmesi önemlidir.

 

Diyafram Endometriozisi ile Yaşamak Mümkün mü?

Evet. Doğru tanı, uygun tedavi planı ve düzenli takip ile hastaların büyük bir kısmında şikâyetler kontrol altına alınabilir. Endometriozis kronik bir hastalık olduğundan tedavi süreci bireyselleştirilmelidir.

Sonuç

Diyafram endometriozisi, endometriozisin nadir ancak önemli formlarından biridir. Özellikle adet dönemleriyle ilişkili omuz, göğüs ve sırt ağrısı yaşayan kadınlarda akla gelmeli ve detaylı şekilde değerlendirilmelidir.

Diyafram Endometriozisi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Diyafram endometriozisi nedir?

Diyafram endometriozisi, rahmin iç zarını oluşturan endometrium dokusunun diyafram kası üzerinde veya diyaframın altında yerleşmesi durumudur. Endometriozisin nadir görülen formlarından biridir.

Diyafram endometriozisi sık görülen bir hastalık mıdır?

Hayır. Diyafram endometriozisi nadir görülür. Ancak tanısı zor olduğu için gerçek görülme sıklığının daha yüksek olabileceği düşünülmektedir.

Diyafram endometriozisi hangi belirtilere yol açar?

En sık adet dönemleriyle ilişkili olarak:

• Sağ omuz ağrısı

• Göğüs ağrısı

• Nefes alırken artan ağrı

• Sağ kaburga altında ağrı

• Sırt ve boyun bölgesine vuran ağrılar
  görülebilir.

Diyafram endometriozisi neden genellikle sağ tarafta görülür?

Karın içi sıvı akış yönü ve karaciğerin anatomik yapısı nedeniyle endometriozis odaklarının çoğu zaman sağ diyaframa yerleştiği düşünülmektedir.

Diyafram endometriozisi ultrasonla görülür mü?

Çoğu zaman hayır. Diyafram bölgesi ultrason ile değerlendirilmesi zor bir alandır. Tanıda manyetik rezonans (MR) görüntüleme daha faydalı olabilir.

Diyafram endometriozisi kesin tanısı nasıl konur?

Kesin tanı genellikle cerrahi sırasında konur. Ancak deneyimli bir hekim tarafından yapılan klinik değerlendirme ve görüntüleme yöntemleriyle güçlü bir şüphe oluşturulabilir.

Diyafram endometriozisi kısırlığa neden olur mu?

Doğrudan kısırlık nedeni değildir. Ancak çoğu zaman pelvik endometriozis veya derin infiltratif endometriozis ile birlikte görüldüğü için dolaylı olarak fertiliteyi etkileyebilir.

Diyafram endometriozisi tehlikeli midir?

Hayati risk çoğu hastada yoktur. Ancak tanı geciktiğinde şiddetli ağrılara ve yaşam kalitesinde ciddi düşüşe neden olabilir. Nadiren akciğerle ilişkili sorunlara yol açabilir.

Diyafram endometriozisi tedavi edilmezse ne olur?

Hastalık ilerleyebilir ve ağrılar zamanla şiddetlenebilir. Ancak her hastada ilerleme görülmeyebilir. Bu nedenle tedavi planı kişiye özel olarak yapılmalıdır.

Diyafram endometriozisinde her hastaya ameliyat gerekir mi?

Hayır. Hafif şikâyetleri olan hastalarda medikal (ilaç) tedavi yeterli olabilir. Cerrahi tedavi, genellikle şiddetli ağrısı olan veya ilaç tedavisine yanıt vermeyen hastalarda düşünülür.

Diyafram endometriozisi ameliyatı zor mudur?

Diyafram endometriozisi cerrahisi ileri düzey deneyim gerektirir. Bazı hastalarda multidisipliner yaklaşım (örneğin göğüs cerrahisi ile birlikte) gerekebilir.

Diyafram endometriozisi tekrarlar mı?

Endometriozis kronik bir hastalıktır. Cerrahi sonrası veya medikal tedavi sonrasında tekrarlama riski bulunmaktadır. Bu nedenle düzenli takip önemlidir.

Diyafram endometriozisi menopoz sonrası devam eder mi?

Menopozla birlikte östrojen düzeyleri azaldığı için çoğu hastada şikâyetler belirgin şekilde azalır. Ancak daha önce oluşmuş lezyonlar menopoz sonrasında da görülebilir.

Diyafram Endometriozisi Hasta Soruları & Cevapları

1. Diyafram endometriozisi nedir, tehlikeli bir hastalık mı?

Diyafram endometriozisi, endometriozis dokusunun diyafram kasında yerleşmesi durumudur. Nadir görülür. Hayati tehlike çoğu zaman oluşturmaz ancak şiddetli ağrılara ve yaşam kalitesinde ciddi düşüşe neden olabilir.

2. Adet döneminde omuz ağrısı yaşıyorum, bu diyafram endometriozisi olabilir mi?

Evet olabilir. Özellikle adetle birlikte ortaya çıkan ve sağ omuza vuran ağrılar diyafram endometriozisinin tipik belirtilerinden biridir. Bu ağrı çoğu zaman kas ya da boyun kaynaklı sanılır.

3. Diyafram endometriozisi nefes darlığı yapar mı?

Bazı hastalarda adet dönemlerinde nefes alırken batma, göğüs ağrısı veya nefes darlığı hissi görülebilir. Ancak her hastada bu belirtiler olmayabilir.

4. Diyafram endometriozisi ultrasonla görülür mü?

Genellikle hayır. Diyafram bölgesi ultrasonda değerlendirilmesi zor bir alandır. Çoğu zaman MR gibi ileri görüntüleme yöntemlerine ihtiyaç duyulur.

5. Diyafram endometriozisi ile çikolata kisti birlikte görülür mü?

Evet. Diyafram endometriozisi olan hastaların önemli bir kısmında çikolata kisti veya derin endometriozis de birlikte bulunabilir.

6. Diyafram endometriozisi ameliyat gerektirir mi?

Şikayetlerin şiddetine göre değişir. Hafif şikayetlerde ilaç tedavisi tercih edilebilir. Şiddetli ağrıya neden olan veya yaşam kalitesini ciddi etkileyen durumlarda cerrahi tedavi gerekebilir.

7. Bu hastalık kısırlığa neden olur mu?

Diyafram endometriozisi tek başına kısırlık nedeni değildir. Ancak çoğu zaman pelvik endometriozisle birlikte görüldüğü için gebelik şansını dolaylı olarak etkileyebilir.

8. Diyafram endometriozisi tamamen iyileşir mi?

Endometriozis kronik bir hastalıktır. Uygun tedavi ile şikayetler büyük oranda kontrol altına alınabilir. Takip ve kişiye özel tedavi önemlidir.

Sağlıkla kalın.

Prof. Dr. H. Onur Topçu
Kadın Hastalıkları & Tüp Bebek Uzmanı