İstmosel Tedavisi

Doğum yapmak her kadın için mucizevi bir deneyim olsa da kimi zaman doğum şekline bağlı olarak istenmeyen durumlarla karşılaşılabilir. Normal doğumda rahim yırtılması, delinmesi vb. gibi riskler varken sezaryen doğumda ise insizyon alanının iyileşmemesi, enfeksiyon kapması yada istmosel yani sezaryen skar hastalığı sıklıkla görülebilmektedir. Bu komplikasyonların birçoğu gelecekte gebe kalmayı etkileyebileceği gibi anormal kanamalara, sık sık enfeksiyona yakalanmaya sebep olabilmektedir. Sezeryan doğum sonrası sık karşılaştığımız istmosel yani sezaryen skar hastalığı da gebe kalmaya engel olabileceği gibi gebelikte düşüklere, anormal plasentasyona, plesenta akreata, plasenta previa, skar dehisensine veya sezaryen skar gebeliğine de neden olabilmektedir.

Prof. Dr. Onur Topçu, hastalarının takip ve tedavilerini Ankara’daki kliniğinde sürdürmektedir.
Randevu ve bilgi almak için 0533 049 66 87 numaralı telefonu arayabilir veya WhatsApp üzerinden mesaj ile iletişime geçebilirsiniz.

İstmosel (Sezeryan Skar Hastalığı) Nedir?

Sezaryen kesesi yapılan yerde, sezaryen kesi yerinin tam olarak iyileşememesi nedeniyle, rahmin ön kas dokusunda meydana gelen tünelleşmeye istmosel denir. Bu durum doğumdan kısa bir süre sonra oluşabileceği gibi uzun bir zaman sonra da oluşabilir.  Bu tünelleşen bölgede zamanla adet kanı birikir ve kadında bir çok şikayetlere neden olur. Kahverengi, çamur gibi vajinal akıntılara ve özellikle adet sonrası lekelenme şeklinde kanamalara sebep olabilen istmosel, vajinal enfeksiyonlara, kısırlığa ve cinsel ilişki esnasında ağrıya da sebep olabilmektedir. İstmosel cebi yani potluğu içerisinde biriken kan da yine spermin hareketlerini bozmakta ve embriyonun rahim içine yerleşmesini engelleyebilmektedir. Yani kısırlığa da neden olabilmektedir. Ayrıca bazı gebelikler bu istmosel alanına yapışmakta olup, annenin hayatını tehdit edecek durumlara yol açabilmektedir. Tıp dilinde bu gebeliklere de sezaryen skar gebeliği denilmekte ve erken gebelik haftalarında tedavi edilmesi gerekmektedir. Çünkü bu tip gebelikler kanamaya yol açıp annenin hayatını tehdit edebilmektedir.

İstmosel Teşhisi Nasıl Konur?

İstmosel teşhisi, daha önce 1 kez dahi sezaryen doğum yapmış kişilere konulmaktadır. Normal doğum yapan kişilerde kesi olmadığı için doğal olarak istmosel hastalığı da olmayacaktır.

İstmoselden nasıl şüphelenilir?

Daha önce en az bir kez sezaryen ile doğum yapmış bir kadında alttaki şikayetler var ise istmoselden şüphelenilir.

• Adet bittikten sonra bir süre devam eden kahverengi çamur gibi akıntıların varlığı
• Pis kokulu ya da koyu renkli akıntıların varlığı
• Kasık ağrısı
• Sezaryen doğumdan sonra korunulmamasına rağmen gebe kalınılamaması durumunda şüphelenilir.

Hastanın şikayetleri sonrası istmoselden şüphelenilip genelde tanıda sadece ultrasonografi yeterli olabilmektedir. Ancak bazı durumlarda daha ayrıntılı tetkikler yapılabilmektedir. Bunlar;

• Sonohisterografi
• Histerosalpingografi (HSG)
• Histereskopi
• MRI

İstmosel Tedavisi Nasıl Yapılır?

İstmosel tedavisi;

1- Vajinal yaklaşım  (nadiren).

2- Histereskopik olarak  (Her hangi bir kesi yapılmadan vajenden içerisinde bir optik bulunduran bir aletle girilerek, rahim içi görüntülenir. İstmosel kesesi bu alet yardımıyla düzeltilir. Ameliyat süresi maksimum 20-30 dakika arasıdır. Ameliyat sonrası hasta aynı gün evine gidebilir)

3- Laparoskopi ile (Göbekten yaklaşık 1 cm kesi yapılarak, laparoskop ile yani içerisinde kamera bulunduran alet ile karın içerisi gözlemlenir, sonrasında yaklaşık yarım santim çapında 2 ek kesiden cerrahi aletler yerleştirilerek istmosel kesesi tamamen çıkarılır, ardından sağlam dokular birbirine dikilir. Ameliyat süresi yaklaşık 30 -40 dakikadır. Ameliyat sonrası aynı gün hasta evine gidebilir)

4- Laparotomi ile (nadiren). Günümüzde nadiren istmosel tedavisi açık ameliyat ile yapılmaktadır.

Ancak en sık kullanılan iki yöntem histereskopi ve laparoskopidir. Her iki yöntemde de hasta aynı gün taburcu olabilmekte ve evine gidebilmektedir.

Hangi tekniğin kullanılacağını etkileyen faktörler;

• İstmosel defektinin büyüklüğü
• Hastanın esas şikayeti, gebelik istemi olup olmadığı
• İstmosel defekti sonrası görülen sağlam rahim kas tabakasının kalınlığıdır.

Ameliyatı gerçekleştirecek hekim bu faktörleri değerlendirip hasta için en iyi olacak cerrahi tekniği seçmelidir.

Ancak unutulmamalıdır ki tedavi edilmemiş bazı istmosel vakaları kadın hayatını da istmosel bölgesinde gebelik oluştuğu zaman (sezaryen skar gebeliği) tehdit edebilmektedir. Aşağıda linkini paylaştığım 2017 yılında laparoskopik olarak (kapalı cerrahi yöntemi) cerrahisini gerçekleştirdiğim bir vakada görüldüğü gibi, gebelik istmosel defekti üzerine yerleşmiş olup hastada rahim rüptürü (parçalanması) yapmadan, hastanın hayatını tehdit edecek düzeye gelmeden tedavi edilmiştir. Tedavi yapılmayan vakalarda gebelik ilerledikçe rahim rüptürü ve kanamaya bağlı istenmeyen sonuçlar ile karşılaşılabilir.

İstmosel (Sezaryen Skar Hastalığı) Hakkında Sık Sorulan Sorular

İstmosel nedir?
İstmosel, sezaryen doğum sırasında rahme yapılan kesi yerinin tam iyileşmemesi sonucu, rahmin ön duvarındaki kas dokusunda oluşan çöküklük veya tünelleşmedir. Bu bölgeye zamanla adet kanı birikebilir.

İstmosel neden oluşur?
Sezaryen kesi yerinin yetersiz iyileşmesi, dikiş tekniği, enfeksiyonlar, birden fazla sezaryen geçirilmesi ve rahim kas dokusunun zayıf olması istmosel oluşumunda rol oynayabilir.

İstmosel ne zaman ortaya çıkar?
Doğumdan kısa süre sonra oluşabileceği gibi, yıllar sonra da belirti verebilir.

İstmosel hangi şikâyetlere yol açar?
Adet sonrası lekelenme, kahverengi veya çamur kıvamında akıntı, kasık ağrısı, sık vajinal enfeksiyon, cinsel ilişkide ağrı ve kısırlık görülebilir.

İstmosel kısırlığa neden olur mu?
Evet. İstmosel cebinde biriken kan spermin hareketini bozabilir ve embriyonun rahim içine tutunmasını engelleyebilir.

İstmosel gebelikte risk oluşturur mu?
İstmosel varlığında düşük, anormal plasenta yerleşimi, plasenta akreata, plasenta previa ve sezaryen skar gebeliği gibi ciddi riskler artabilir.

Sezaryen skar gebeliği nedir?
Gebeliğin rahim içine değil, eski sezaryen kesi yerine yerleşmesidir. Hayatı tehdit eden ciddi kanamalara yol açabileceği için erken dönemde tedavi edilmelidir.

İstmosel (Sezaryen Skar Hastalığı) Hasta Soruları & Cevapları

Her sezaryen olan kadında istmosel olur mu?
Hayır. Ancak bir kez bile sezaryen geçiren kadınlarda istmosel gelişme riski vardır.

Normal doğum yapanlarda istmosel olur mu?
Hayır. Çünkü rahimde kesi olmadığı için istmosel oluşmaz.

İstmoselden nasıl şüphelenmeliyim?
Sezaryen öyküsü olan bir kadında adet sonrası uzun süren lekelenme, koyu renkli akıntı, kasık ağrısı veya gebelik elde edilememesi durumunda istmoselden şüphelenilir.

İstmosel tanısı nasıl konur?
Çoğu zaman transvajinal ultrasonografi ile tanı konur. Gerekli durumlarda sonohisterografi, HSG, histeroskopi veya MR kullanılabilir.

İstmosel kendiliğinden geçer mi?
Hayır. İstmosel kendiliğinden düzelmez.

İstmosel nasıl tedavi edilir?
Tedavi cerrahidir. En sık kullanılan yöntemler histeroskopik ve laparoskopik (kapalı) cerrahidir.

Histeroskopik tedavi nasıl yapılır?
Vajinal yoldan rahim içine girilerek, kesi yapılmadan istmosel düzeltilir. İşlem 20–30 dakika sürer ve hasta aynı gün taburcu edilir.

Laparoskopik tedavi nasıl yapılır?
Göbekten yaklaşık 1 cm kesi ile girilerek istmosel tamamen çıkarılır ve rahim kası yeniden onarılır. Ameliyat süresi yaklaşık 30–40 dakikadır ve hasta aynı gün evine gidebilir.

Hangi tedavi yöntemi bana uygundur?
İstmoselin büyüklüğü, sağlam rahim kas tabakasının kalınlığı ve gebelik isteği değerlendirilerek en uygun yöntem seçilir.

İstmosel tedavi edilmezse ne olur?
Kısırlık, tekrarlayan enfeksiyonlar ve özellikle sezaryen skar gebeliği gelişirse anne hayatını tehdit eden ciddi sonuçlar ortaya çıkabilir.

 

Sağlıkla kalın..

Prof. Dr. H. Onur Topçu
Kadın Hastalıkları & Tüp Bebek Uzmanı

---

​Aşağıdaki bağlantılar ile Instagram üzerinde İstmosel hastalarımızın yorumlarını görebilirsiniz.

 

Aşağıda paylaştığım bağlantılar ile Instagram üzerinden ilgili paylaşımlara ulaşabilirsiniz.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Prof. Dr. H. Onur Topçu
Kadın Hastalıkları & Tüp Bebek Uzmanı

 

---